Sağlık kütüphanesi
Sıcak basması: neden olur ve nasıl rahatlarsın
Sıcak basması ve gece terlemesi nedir, ne kadar sürer, nasıl durdurulur veya hafifletilir, hangi tedaviler sorulabilir ve ne zaman doktora gidilir.
Güncellendi:
Kısaca
Sıcak basması: neden olur ve nasıl rahatlarsın
Sıcak basması yüzünde, boynunda ve göğsünde ani sıcaklık dalgalarıdır; çoğu zaman terleme, kızaran yüz ve hızlı kalp atışıyla gelir. Menopoz civarında değişen hormon seviyelerinden kaynaklanır ve genellikle 30 saniye ile 10 dakika arası sürer. Geceleri olanlara gece terlemesi denir. Serinleme yöntemleri ve tetikleyicilerden kaçınmak birçok kişiye iyi gelir; etkili hormonlu ve hormonsuz tedaviler de var.
Gyne ekibi tarafından yazıldı · Tıbbi inceleme: bekliyor
Önemli noktalar
- Sıcak basması ve gece terlemesi menopozun en yaygın belirtileri arasındadır.
- En çok son adetinden önceki ve sonraki yılda görülür, ama yıllarca sürebilir.
- Serin kalmak, katmanlı giyinmek ve alkol, acı yiyecek ve kafein gibi tetikleyicilerden kaçınmak yardımcı olabilir.
- Hormon tedavisi en etkili tedavidir; hormon içermeyen seçenekler de var.
- Karayılan (black cohosh) ve soya gibi takviyelerin işe yaradığı kanıtlanmamıştır ve bazıları risk taşır.
Sıcak basması nasıl bir his?
Sıcak basması, çoğunlukla üst bedeninde ve yüzünde ani bir sıcaklık hissidir. Yüzün ve boynun kızarabilir; göğsünde, sırtında ve kollarında kırmızı lekeler çıkabilir.
Ardından yoğun terleme ve serinlerken üşüme, titreme hissi gelebilir. Sıcak basmalarının çoğu 30 saniye ile 10 dakika arası sürer.
Sıcak basmasına ne sebep olur?
Menopoz civarındaki yıllarda yumurtalıkların daha az östrojen üretir ve seviyesi iner çıkar. Bu değişikliklerin beynin vücut ısısını kontrol eden kısmını etkilediği düşünülür; böylece beyin sanki çok ısınmışsın gibi tepki verir.
Alkol, acı yiyecekler, kafein, sigara, sıcak odalar ve stres gibi bazı şeyler sıcak basmasını daha olası veya daha yoğun hale getirebilir. Fazla kilosu olan kişilerde sıcak basmaları daha sık ve daha şiddetli de olabilir.
Sıcak basması ne kadar sürer?
Her biri saniyeler ile dakikalar arası sürer. Saatte birkaç kez, günde birkaç kez ya da haftada yalnızca bir iki kez gelebilir.
Yıllar içinde bakıldığında sıcak basmaları en çok son adetten önceki ve sonraki yılda görülür. Ortalama birkaç yıl sürer; bazı kişilerde 10 yıl veya daha uzun, bazen menopozdan sonra 14 yıla kadar devam eder. Siyah ve Hispanik kadınlarda daha uzun yıllar sürme eğilimindedir.
Sıcak basmasını nasıl durdurabilir veya hafifletebilirim?
Tamamen durduramayabilirsin, ama şu adımlar birçok kişiye yardımcı olur:
- Kendi tetikleyicilerinden kaçınabilmek için sıcak basmalarını neyin başlattığını not et.
- Çabucak çıkarabileceğin ince katmanlar giy.
- Yanında küçük bir taşınabilir vantilatör taşı ya da sıcak basması başladığında soğuk su yudumla.
- Sıcak basmalarını kötüleştiriyorsa alkolü, acı yiyecekleri ve kafeini azalt.
- Sigara içiyorsan bırakmak için doktorundan destek iste.
- Düzenli hareket et ve senin için sağlıklı bir kiloyu hedefle.
- Sıcak basması başladığında yavaş, sakin nefes almayı veya farkındalık (mindfulness) çalışmalarını dene.
Gece terlemesiyle nasıl uyuyabilirim?
Gece terlemesi seni uyandırabilir ve ertesi gün yorgun bırakabilir. Birkaç değişiklik geceleri kolaylaştırabilir:
- Yatak odanı serin tut ve vantilatör kullan.
- Bir katmanı üstünden atabilmek için yatak örtülerini katmanlı kullan.
- İnce, nefes alan gecelikler giy ve yakınında yedek bir takım bulundur.
- Yatmadan önce biraz soğuk su iç ve yatağının yanında su bulundur.
- Akşamları alkolden ve ağır, acı yemeklerden kaçın.
Sıcak basmasına hangi tedaviler iyi gelir?
Yaşam tarzı değişiklikleri yetmezse etkili tedaviler var. Östrojeni yerine koyan hormon tedavisi, kullanabilen kişiler için sıcak basması ve gece terlemesinde en etkili tedavidir. Yaşına ve sağlığına bağlı faydaları ve riskleri vardır.
Hormon içermeyen reçeteli seçenekler arasında düşük dozda bazı antidepresanlar, gabapentin, klonidin ve beynin ısı kontrolü üzerinde etki eden daha yeni bir ilaç olan fezolinetant var. İlk araştırmalar hipnoterapi ve farkındalık meditasyonu gibi zihin-beden yaklaşımlarının da yardımcı olabileceğini gösteriyor.
Hangi seçeneklerin belirtilerine ve sağlık geçmişine uyduğunu doktoruna sor.
Doğal yöntemler sıcak basmasına iyi gelir mi?
Karayılan (black cohosh), DHEA ve soya izoflavonları gibi ürünlerin işe yaradığı kanıtlanmamıştır ve bazıları karaciğer hasarı gibi riskler taşır. Soya gibi yiyeceklerdeki bitkisel östrojenlerin (fitoöstrojenler) tutarlı biçimde yardımcı olduğu gösterilmemiştir ve uzun vadeli güvenlikleri belirsizdir.
Menopoz belirtileri için bir bitki veya takviye almadan önce her zaman doktoruna ya da eczacına danış.
Ne zaman doktora gitmeli
- Sıcak basması veya gece terlemesi uykunu, işini ya da günlük hayatını bozuyor.
- Adetlerin 45 yaşından önce kesildi ya da sıcak basmaların 45 yaşından önce başladı.
- Gece terlemesi serin bir odada bile yatağını sırılsıklam ediyor ya da yüksek ateş, öksürük, ishal veya açıklayamadığın kilo kaybıyla birlikte geliyor.
- 12 ay adet görmedikten sonra herhangi bir kanaman veya lekelenmen oldu.
- Hormon tedavisini ya da hormon içermeyen tedavileri konuşmak istiyorsun.
- Göğüs ağrın var ya da kalbin bayılma veya nefes almada güçlükle birlikte hızlı çarpıyor: 911'i veya bulunduğun yerdeki acil numarasını ara.
Gyne nasıl yardımcı olur
Gyne sıcak basmalarını, gece terlemelerini, uykuyu ve ruh halini takip eder ve kafeinin gece terlemesi ve kötü uykuyla bağlantısı gibi örüntüleri gösterir. Pratik ipuçları ve doktorunla tedavi konuşmasını başlatmana yardım edecek düzenlenebilir bir rapor sunar; hiçbir zaman bir tedavi önermez.
Perimenopoz ve menopozBu rehber genel bilgi içerir, tıbbi tavsiye değildir. Bir durumu yalnızca doktor teşhis edebilir.