Ποια είναι τα συμπτώματα της επιλόχειας κατάθλιψης;

Είναι λύπη της λοχείας ή επιλόχεια κατάθλιψη;

Η λύπη της λοχείας (baby blues) συχνά ξεκινά 2 έως 3 μέρες μετά τη γέννα. Μπορεί να έχεις εναλλαγές διάθεσης, να κλαις χωρίς προφανή λόγο, να νιώθεις άγχος ή ότι σε έχουν κατακλύσει όλα και να κοιμάσαι άσχημα. Αυτά τα συναισθήματα έρχονται και φεύγουν και συνήθως βελτιώνονται μόνα τους μέσα σε λίγες μέρες έως 2 εβδομάδες.

Η επιλόχεια κατάθλιψη είναι πιο έντονη και κρατά περισσότερο. Τα συναισθήματα δεν φεύγουν μετά από 2 εβδομάδες και δυσκολεύουν τις καθημερινές δουλειές. Συνήθως ξεκινά 1 έως 3 εβδομάδες μετά τη γέννα, αλλά μπορεί να ξεκινήσει στην εγκυμοσύνη ή έως έναν χρόνο αφού γεννηθεί το μωρό σου.

Ποια είναι τα σημάδια της επιλόχειας κατάθλιψης;

Δεν χρειάζεται να έχεις όλα τα σημάδια για να ζητήσεις βοήθεια. Αν αρκετά από αυτά κρατούν πάνω από 2 εβδομάδες, κάλεσε τον γιατρό, τη νοσηλεύτρια ή τη μαία σου:

• Νιώθεις λύπη, απελπισία, κενό ή πεσμένη διάθεση τον περισσότερο χρόνο της μέρας.
• Νιώθεις θυμό, ευερεθιστότητα ή ανησυχία.
• Κλαις περισσότερο από το συνηθισμένο.
• Χάνεις το ενδιαφέρον ή τη χαρά για πράγματα που σου άρεσαν.
• Κοιμάσαι πολύ περισσότερο ή πολύ λιγότερο από το συνηθισμένο ή δεν κοιμάσαι ακόμη κι όταν έχεις την ευκαιρία.
• Τρως πολύ περισσότερο ή πολύ λιγότερο από το συνηθισμένο.
• Νιώθεις ενοχές, ντροπή ή ότι δεν αξίζεις, ή ότι είσαι κακή μητέρα.
• Δυσκολεύεσαι να συγκεντρωθείς, να θυμηθείς ή να πάρεις αποφάσεις.
• Απομακρύνεσαι από φίλους και οικογένεια.
• Νιώθεις αποκομμένη από το μωρό σου ή ότι δεν το φροντίζεις όπως περίμενες.
• Σκέψεις να βλάψεις τον εαυτό σου ή το μωρό σου.

Πώς είναι το επιλόχειο άγχος;

Οι αγχώδεις διαταραχές μπορεί να εμφανιστούν στην εγκυμοσύνη ή μετά, μερικές φορές μαζί με κατάθλιψη και μερικές φορές μόνες τους. Μπορεί να νιώθεις φόβο ή ανησυχία συνέχεια ή να μην μπορείς να σταματήσεις να ανησυχείς για το μωρό σου.

Το άγχος μπορεί να φανεί και στο σώμα, με πονοκεφάλους, καρδιά που χτυπά δυνατά ή χάνει χτύπους, μούδιασμα ή γρήγορη, ρηχή αναπνοή. Ο πόνος στο στήθος ή η δυσκολία στην αναπνοή πρέπει πάντα να ελέγχονται από γιατρό, οπότε μην υποθέσεις ότι είναι μόνο άγχος.

Ποια είναι τα σημάδια της επιλόχειας ψύχωσης;

Η επιλόχεια ψύχωση είναι μια σπάνια αλλά σοβαρή ασθένεια που αφορά περίπου 1 στις 1.000 μητέρες. Συνήθως ξεκινά ξαφνικά τις πρώτες 2 εβδομάδες μετά τη γέννα, συχνά μέσα σε ώρες ή μέρες. Είναι επείγουσα ιατρική κατάσταση, οπότε κάλεσε το 911 ή τον τοπικό αριθμό έκτακτης ανάγκης. Σημάδια είναι:

• Ακούς, βλέπεις ή νιώθεις πράγματα που δεν υπάρχουν.
• Έντονες πεποιθήσεις ή φόβοι που είναι απίθανο να ισχύουν.
• Νιώθεις πολύ ενθουσιασμένη ή υπερδραστήρια, μιλάς γρήγορα ή δεν χρειάζεσαι ύπνο.
• Πολύ πεσμένη διάθεση ή διάθεση που αλλάζει γρήγορα από πολύ ψηλά σε πολύ χαμηλά.
• Νιώθεις πολύ μπερδεμένη.

Ποιες έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα για επιλόχεια κατάθλιψη;

Κάθε νέος γονιός μπορεί να την έχει. Περίπου 1 στις 8 νέες μητέρες αναφέρουν συμπτώματα τον χρόνο μετά τη γέννα. Τα επίπεδα των ορμονών πέφτουν απότομα τις πρώτες 24 ώρες μετά τη γέννα, και η κούραση, το στρες και μια μεγάλη αλλαγή ζωής προσθέτουν. Ο κίνδυνός σου μπορεί να είναι μεγαλύτερος αν:

• Είχες κατάθλιψη πριν ή κατά την εγκυμοσύνη ή μετά από προηγούμενη γέννα.
• Έχεις οικογενειακό ιστορικό κατάθλιψης ή διπολικής διαταραχής.
• Είχες δύσκολο ή τραυματικό τοκετό.
• Έχεις λίγη στήριξη από σύντροφο, οικογένεια ή φίλους.
• Αντιμετωπίζεις οικονομικά προβλήματα, πίεση στη σχέση ή ενδοοικογενειακή βία.
• Έχεις μωρό που γεννήθηκε πρόωρα ή με ειδικές ανάγκες υγείας.
• Δυσκολεύεσαι με τον θηλασμό.

Πώς αντιμετωπίζεται η επιλόχεια κατάθλιψη;

Η θεραπεία συνήθως σημαίνει ψυχοθεραπεία, φάρμακα ή και τα δύο. Ψυχοθεραπείες όπως η γνωσιακή συμπεριφορική θεραπεία (ΓΣΘ), που σε βοηθά να αλλάξεις σκέψεις και συνήθειες που δεν σε βοηθούν, δουλεύουν καλά. Ο γιατρός σου μπορεί να σου εξηγήσει τις επιλογές και να σε βοηθήσει να διαλέξεις, ακόμη κι αν θηλάζεις.

Κάλεσε τον γιατρό σου μόλις προσέξεις συμπτώματα. Μην περιμένεις τον έλεγχο μετά τον τοκετό. Ο γιατρός σου μπορεί επίσης να ελέγξει τον θυρεοειδή σου με μια απλή εξέταση αίματος, γιατί τα επίπεδα του θυρεοειδούς μπορεί να πέσουν μετά τη γέννα και να προκαλέσουν παρόμοια συμπτώματα.

Πολλοί γονείς φοβούνται ότι αν μιλήσουν θα τους πάρουν το μωρό. Αυτό είναι πολύ σπάνιο. Η δουλειά της ομάδας που σε φροντίζει είναι να σε στηρίξει, ώστε να μπορείς να φροντίζεις το μωρό σου.

Τι μπορεί να βοηθήσει όσο αναρρώνεις;

Μικρά βήματα μπορούν να στηρίξουν τη θεραπεία σου. Πες σε κάποιον που εμπιστεύεσαι πώς νιώθεις και άφησε τους άλλους να βοηθήσουν με το φαγητό, τις δουλειές και τη φροντίδα του μωρού. Μια σύντομη καθημερινή βόλτα, ξεκούραση όποτε μπορείς και μια ομάδα στήριξης γονιών μπορούν επίσης να βοηθήσουν. Απόφευγε το αλκοόλ και τις ουσίες ως τρόπο να αντέξεις.

Στις ΗΠΑ, η εθνική γραμμή ψυχικής υγείας για μητέρες (National Maternal Mental Health Hotline, κλήση ή μήνυμα στο 1-833-852-6262) προσφέρει δωρεάν, εμπιστευτική στήριξη 24 ώρες την ημέρα, 7 μέρες την εβδομάδα, στα αγγλικά και στα ισπανικά.