Dalili za sonona baada ya kujifungua ni zipi?

Je, ni huzuni ya baada ya kujifungua au sonona baada ya kujifungua?

Huzuni ya baada ya kujifungua mara nyingi huanza siku 2 hadi 3 baada ya kujifungua. Unaweza kuwa na mabadiliko ya hisia, kulia bila sababu wazi, kuhisi wasiwasi au kulemewa, na kulala vibaya. Hisia hizi huja na kuondoka na kwa kawaida huboreka zenyewe ndani ya siku chache hadi wiki 2.

Sonona baada ya kujifungua ni kali zaidi na hudumu muda mrefu zaidi. Hisia haziondoki baada ya wiki 2, na hufanya iwe vigumu kufanya shughuli za kila siku. Mara nyingi huanza wiki 1 hadi 3 baada ya kujifungua, lakini inaweza kuanza wakati wa ujauzito au hadi mwaka mmoja baada ya mtoto wako kuzaliwa.

Dalili za sonona baada ya kujifungua ni zipi?

Huhitaji kuwa na kila dalili ili kupata msaada. Ikiwa kadhaa kati ya hizi zinadumu zaidi ya wiki 2, mpigie daktari wako, muuguzi au mkunga:

• Kuhisi huzuni, kukata tamaa, utupu au unyonge sehemu kubwa ya siku.
• Kuhisi hasira, kukasirika haraka au kukosa utulivu.
• Kulia zaidi kuliko kawaida.
• Kupoteza hamu au furaha katika mambo uliyokuwa ukiyafurahia.
• Kulala zaidi sana au kidogo sana kuliko kawaida, au kushindwa kulala hata unapopata nafasi.
• Kula zaidi sana au kidogo sana kuliko kawaida.
• Kuhisi hatia, aibu au kutokuwa na thamani, au kwamba wewe ni mzazi mbaya.
• Kuwa na ugumu wa kuzingatia, kukumbuka au kufanya maamuzi.
• Kujitenga na marafiki na familia.
• Kuhisi kutengana na mtoto wako, au kutomjali kama ulivyotarajia.
• Mawazo ya kujidhuru au kumdhuru mtoto wako.

Wasiwasi baada ya kujifungua huhisije?

Matatizo ya wasiwasi yanaweza kutokea wakati au baada ya ujauzito, wakati mwingine pamoja na sonona na wakati mwingine peke yake. Unaweza kuhisi hofu au wasiwasi wakati wote, au kushindwa kuacha kuwa na wasiwasi kuhusu mtoto wako.

Wasiwasi pia unaweza kujitokeza mwilini, kwa maumivu ya kichwa, moyo kudunda au kuruka mapigo, ganzi, au kupumua haraka na kwa juu juu. Maumivu ya kifua au shida ya kupumua inapaswa kuchunguzwa na daktari daima, hivyo usidhani ni wasiwasi tu.

Dalili za saikosisi baada ya kujifungua ni zipi?

Saikosisi baada ya kujifungua ni ugonjwa nadra lakini hatari unaoathiri takriban mama 1 kati ya 1,000. Kwa kawaida huanza ghafla katika wiki 2 za kwanza baada ya kujifungua, mara nyingi ndani ya saa au siku chache. Ni dharura ya kitabibu, hivyo piga 911 au namba ya dharura ya eneo lako. Dalili ni pamoja na:

• Kusikia, kuona au kuhisi vitu ambavyo havipo.
• Imani au hofu kali ambazo haziwezekani kuwa za kweli.
• Kuhisi msisimko mkubwa sana au kuwa na shughuli kupita kiasi, kuongea haraka au kutohitaji usingizi.
• Huzuni kubwa sana, au hisia zinazobadilika haraka kati ya juu na chini.
• Kuchanganyikiwa sana.

Nani ana uwezekano mkubwa zaidi wa kupata sonona baada ya kujifungua?

Mzazi yeyote mpya anaweza kuipata. Takriban mama 1 kati ya 8 wapya huripoti dalili katika mwaka baada ya kujifungua. Viwango vya homoni hushuka kwa kasi katika saa 24 za kwanza baada ya kujifungua, na uchovu, msongo na mabadiliko makubwa ya maisha huongeza hali hiyo. Hatari yako inaweza kuwa kubwa zaidi ikiwa:

• Uliwahi kuwa na sonona kabla au wakati wa ujauzito, au baada ya kujifungua awali.
• Una historia ya familia ya sonona au ugonjwa wa bipolar.
• Ulijifungua kwa shida au kwa njia iliyokuumiza kihisia.
• Una msaada mdogo kutoka kwa mwenzi, familia au marafiki.
• Unakabiliana na matatizo ya fedha, msongo katika uhusiano au ukatili wa nyumbani.
• Una mtoto aliyezaliwa kabla ya wakati au mwenye mahitaji maalum ya afya.
• Unapata ugumu wa kunyonyesha.

Sonona baada ya kujifungua hutibiwaje?

Matibabu kwa kawaida humaanisha tiba ya mazungumzo, dawa, au vyote viwili. Tiba za mazungumzo kama tiba ya utambuzi na tabia (CBT), inayokusaidia kubadilisha mawazo na tabia zisizosaidia, hufanya kazi vizuri. Daktari wako anaweza kueleza chaguo na kukusaidia kuchagua, ikiwemo ikiwa unanyonyesha.

Mpigie daktari wako mara tu unapoona dalili. Usisubiri uchunguzi wako wa baada ya kujifungua. Daktari wako anaweza pia kukagua tezi dundumio yako kwa kipimo rahisi cha damu, kwa sababu viwango vya tezi dundumio vinaweza kushuka baada ya kujifungua na kusababisha dalili zinazofanana.

Wazazi wengi huogopa kwamba mtoto wao atachukuliwa wakisema. Hili ni nadra sana. Kazi ya timu yako ya huduma ni kukusaidia ili uweze kumtunza mtoto wako.

Nini kinaweza kusaidia unapopona?

Hatua ndogo zinaweza kusaidia matibabu yako. Mweleze mtu unayemwamini jinsi unavyojisikia, na waruhusu watu wakusaidie kwa milo, kazi za nyumbani na kumtunza mtoto. Matembezi mafupi ya kila siku, kupumzika unapoweza, na kikundi cha msaada cha wazazi pia vinaweza kusaidia. Epuka pombe na dawa za kulevya kama njia ya kukabiliana.

Nchini Marekani, National Maternal Mental Health Hotline (piga simu au tuma ujumbe kwa 1-833-852-6262) inatoa msaada wa bure na wa siri saa 24 kwa siku, siku 7 kwa wiki, kwa Kiingereza na Kihispania.